АҚШ санкциялаған Халықаралық қылмыстық соттың бұрынғы судьясы Нобель алды
Халықаралық қылмыстық соттың бұрынғы судьясы Нави Пиллэй 2026 жылғы Нобель бейбітшілік сыйлығын жеңіп алды. Бұл халықаралық құқыққа қысым жасаушыларға жолданған үндеу ретінде бағалануда.
АҚШ-тың санкциясына ұшыраған Халықаралық қылмыстық соттың бұрынғы судьясы Наванетхем «Нави» Пиллэй 2026 жылғы Нобель бейбітшілік сыйлығының иегері атанды. Бұл туралы 9 қазанда Норвегиялық Нобель комитетінің төрағасы Йорген Ватне Фриднес Ослода жариялады, деп хабарлайды CBS News, CNBC және The Guardian.
85 жастағы Пиллэй Оңтүстік Африканың Дурбан қаласында апартеид кезінде үнді-тамил отбасында дүниеге келген. Заңгер ретінде ол апартеидке қарсы күрескендерді, соның ішінде Нельсон Манделаны қорғаған. Кейін Оңтүстік Африканың Жоғарғы сотында, Руанда халықаралық қылмыстық трибуналында және Халықаралық қылмыстық сотта судья болып қызмет еткен. 2008-2014 жылдары БҰҰ-ның адам құқықтары жөніндегі Жоғарғы комиссары болды. Қазіргі уақытта Халықаралық сотта Мьянмаға қарсы геноцид ісін қарауда.
Нобель комитеті Пиллэйге сыйлықты «бейбітшілік пен халықаралық құқықты ілгерілетудегі күш-жігері үшін» берді. Оның еңбегі әскери қылмыстар, адамзатқа қарсы қылмыстар және геноцидтің қудалануын қамтамасыз етуде маңызды болды. Атап айтқанда, Руанда трибуналында зорлау мен жыныстық зорлық-зомбылықтың геноцид және адамзатқа қарсы қылмыс ретінде танылуына ықпал етті.
Халықаралық құқыққа қысым
Бұл марапат халықаралық құқық жүйесіне қысым жасалып жатқан тұста берілді. АҚШ әкімшілігі былтыр Израиль премьер-министрі Беньямин Нетаньяхуға қамауға алу ордерін бергені үшін Халықаралық қылмыстық сотқа санкция салған еді. Нобель комитетінің төрағасы Фриднес бұл сыйлықты «халықаралық жүйені бұзушыларға жолданған үндеу» деп атады.
Комитет Пиллэймен хабарласа алмады. Фриднес әзілдеп: «Норвегия нөмірінен қоңырау келсе, телефонды көтеріңіз», — деді. Сыйлық ақшасы 12 миллион швед кроны (шамамен 1,2 миллион доллар).
