«Даусыңызды бәсеңдетіңіз»: Мұрат Әбенов пен вице-министр сөзге келіп қалды

Мәжілістің Экология және табиғатты пайдалану мәселелері жөніндегі комитетінің отырысында депутат Мұрат Әбенов Энергетика вице-министрі Ерлан Ақбаровты жалған ақпарат бергені үшін жазалау қажет деп мәлімдеді. Бұл туралы Sadaq.kz сайты Stan.kz-ке сілтеме жасап хабарлайды.

Мәжіліс барысында депутат пен Энергетика вице-министрі арасында дау туды. Бұған депутаттың жер қойнауын пайдалану саласындағы сыбайлас жемқорлыққа қатысты мысалы себеп болды.

“Президент білім беру саласындағы ақша ұрлығын тексере бастағалы менде бір ой қалыптасты. Міне, қазір вице-министр отыр – басыңызды көтеріңіз, кейін телефонға қарай бересіз. Президент айналысуға тиіс келесі тақырып – Қазақстанда тапсырыс орналастырамыз деп жүрген мұнай компанияларындағы ақша ұрлығы”, – деді депутат Мұрат Әбенов.

Ол қазақстандық компанияның жер қойнауын пайдаланушыдан түрлі зерттеулерге тапсырыстар алғанын, алайда ақырында 6 миллиард теңгенің ұрланғанын айтты. Сондай-ақ 2025 жылы сот 6 миллиард теңге ұрлағаны үшін аталған компанияның бухгалтері мен басшысын бас бостандығынан айыру жазасына кескенін еске салды.

“Ал сіздер жылына 2 миллиард теңгеден ірі тапсырыстар орналастырып отырғансыздар. Сөйтсе, көптеген жыл бойы ақша ұрланғаны белгілі болды. Жыл сайын 2 миллиард теңгеден. Компания корпоративтік табыс салығы ретінде бар болғаны 174 миллион теңге төлеген, ал осы уақыт ішінде компания 31,2 миллиард теңге табыс тапқан. Былтыр сот өтті. Содан кейін министрлік не істеді? Сотта әлгі екі әйел-бухгалтер “бізді бұған мәжбүрледі” деп мәлімдеді. Енді, Энергетика министрлігі – сіздер ары қарай не істедіңіздер? Ақпарат сұраттыңыздар ма? Қаржы министрлігімен бірге ақшаның нақты қайда кеткенін салыстырып тексердіңіздер ме, ҚМА-ға жүгіндіңіздер ме? Мұның бәрін бақылау Энергетика министрлігінің міндеті ғой”, – деді Әбенов.

Ол Энергетика вице-министрі Ерлан Ақбаровтан не себепті аталған компаниямен ынтымақтастық әлі де жалғасып жатқанын түсіндіруді сұрады. Алайда Ақбаров онымен келіспей, “бұл жалған кәсіпкерлік екені туралы ресми хат алғанын” жеткізді.

“Әңгіме ҒЗТКЖ туралы, яғни ҒЗТКЖ-ның 1% жөнінде болып отыр. Бұл аккредиттелген компания болған. Энергетика министрлігі өз ғылыми-техникалық кеңесі арқылы осы жобаларды бекітеді, бұдан кейін бақылау функциялары болмайды. Біз бұл ғылыми жұмысты алдық, оған қатысты ешқандай сұрақ туындамады. Кейін ҚМА олардың үстінен қылмыстық іс қозғап, олар жалған кәсіпкерлікпен айналысқаны анықталды. Олар заңнамаға сәйкес өз жазасын алды. Сонымен қатар бізге ҚМА-дан хат келді: оларға төлем жасаған барлық жер қойнауын пайдаланушы қазір бұл ақшаны мемлекетке қайтара бастады. Онда екі компания соттасып жатыр, өйткені жұмыс орындалған, оны осы жер қойнауын пайдаланушылар да, мемлекет те қабылдаған. Мұнда “ұрлады” деп айтуға болмайды. Бұл – жалған кәсіпкерлік”, – деп жауап берді вице-министр.

Оның жауабы депутат Мұрат Әбеновті қанағаттандырмады. Ол вице-министр сот шешімін жоққа шығарып отыр деп айыптады.

“Онда қалай? Сот дәлелдеді ғой. Сіз сот шешіміне қарсысыз ба? Сіз саяси мемлекеттік қызметшісіз. Қазақстан соты 6 миллиард теңгені растады, ал сіз “ұрлық жоқ” дейсіз. Мұны қалай айта аласыз? (…) Сіз вице-министрсіз, неге осында отырып жалған ақпарат беріп отырсыз? Сіздер бір үкіметте жұмыс істемейсіздер ме?” – деді Әбенов.

Ақбаров мәселені нақтылап, депутатқа жазбаша жауап беруге уәде етті.

“Дауысыңызды бәсеңдетуіңізді сұраймын. Бұл қызметке келгеніме небәрі 2 ай болды, бұрынғы кейстер туралы білмеуім мүмкін”, – деп жауап берді Ақбаров.

Бұған депутат наразылық білдіріп, сұрақтарға жауап беруге тырысқанша, бірден жағдайдан хабарсыз екенін айту керек болғанын айтты.

“Онда менің сөзімді жоққа шығармаңыз. “Жақсы, тексеремін” деңіз. “Олай болған жоқ, бұл өтірік” деп айтудың қажеті жоқ”, – деп Әбенов наразылық білдірді.